Opór i dominacja – rekompozycje

Organizacja: Agnieszka Pasieka (University of Vienna), Katarzyna Zielińska (UJ)
Numer: G84

Refleksja nad oporem i dominacją ma ugruntowaną tradycję w naukach społecznych. Już w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX w. dochodzą przecież do głosu teoretycy władzy i konfliktu (pośrednio zaś i oporu): Michel Foucault i (silnie zainspirowany Gramscim) Pierre Bourdieu piszą swoje najważniejsze dzieła na temat „władzy władzy” i „przemocy symbolicznej”, a przedstawicielki drugiej fali feminizmu, takie jak Julia Kristeva, Simone de Beauvoir i Betty Friedan, czynią jednym z kluczowych zagadnień refleksji feministycznej problem relacji między kulturowymi a politycznymi nierównościami. We wszystkich tych pracach zagadnienie oporu jest nie tylko obecne, ale uważane za kluczowe dla zrozumienia problematyki władzy. Znamienne jest spostrzeżenie Foucaulta, który zauważa w „Historii seksualności”, że wszędzie „tam, gdzie jest władza, istnieje też opór” (1995: 86).

Wydarzenia ostatnich lat, m.in. protesty kobiet, mobilizacje w obronie wolnych sądów, jak i najnowsze trendy w polskiej humanistyce i naukach społecznych – takie jak herstoria i ludowe historie Polski – pokazują aktualność i niezbędność kategorii oporu i dominacji dla trafniejszego opisania i zrozumienia procesów zmiany społecznej. Przyglądając się szerokiemu spektrum form oporu – tym mniej i bardziej zorganizowanym, indywidualnym i zbiorowym, cichym i głośnym, reprezentującym liberalne i konserwatywne stanowiska – chcemy otworzyć przestrzeń dla pogłębionej refleksji nad zakresem pojęciowym wspomnianych kategorii w obecnym kontekście społeczno-kulturowym i politycznym. Celem naszej grupy będzie również dyskusja nad potencjałem i ograniczeniami zastosowania kategorii oporu i dominacji w badaniach społecznych. Zapraszamy do osoby, które podejmują w swoich badaniach następujące kwestie:

  • genealogia badań nad oporem i dominacją;
  • niejednoznaczność i dynamika relacji pomiędzy praktykami „zdominowanych” i „dominujących”;
  • konceptualizowania idei oporu i władzy przez samych badanych;
  • studia „codziennych form oporu”, oddolnych praktyk i dyskursów, a także odkrywanie różnych (nie)oczywistych form oporu,
  • relacje między teorią a empirią, oraz nad samą praktyką badań nad oporem;
  • analiza specyfiki polskiego kontekstu badań nad oporem i dominacją oraz jego potencjału dla badań porównawczych;
  • rola badaczy i badaczek w analizowaniu – a także idealizowaniu czy nawet kreowaniu – zjawiska oporu.

Rejestracja

 

Aby wziąć udział w zjeździe należy się zarejestrować za pomocą poniższego formularza:

 

Terminy

do 31 maja 2022
przekazanie autorom informacji o przyjęciu referatów

14-17 września 2022
XVIII Zjazd Socjologiczny