Wykład będzie próbą analizy aktualnych napięć i kryzysów społeczeństwa nowoczesnego wynikających z wewnętrznej sprzeczności między jego tkanką strukturalną a tęsknotami kulturowymi.

W sensie strukturalnym społeczeństwo nowoczesne można zdefiniować poprzez sposób jego dynamicznej stabilizacji. Oznacza to, że systematycznie wymaga wzrostu gospodarczego, przyspieszenia technologicznego i innowacji kulturowej, dzięki czemu może reprodukować swą strukturę i utrzymać swe instytucjonalne status quo. Wynika z tego, że z roku na rok inwestować trzeba coraz więcej energii fizycznej, politycznej i psychicznej, by „machina działała”. W rezultacie, powstaje rodzaj stałej wewnętrznej i zewnętrznej agresji wobec przyrody, świata społecznego i ciała. Ten rodzaj agresji pozostaje wszakże w ostrej sprzeczności wobec dominującej aspiracji kulturowej do bardziej „rezonansowych” relacji między obywatelami (demokracja), społeczeństwem a przyrodą (zrównoważony rozwój) oraz jaźnią i ciałem (troska). Wykład kończyć się będzie zarysowaniem możliwości bardziej rezonansowej przyszłości.

Hartmut Rosa

Hartmut Rosa urodził się w 1965 roku w południowo-zachodnich Niemczech. Tytuł doktora uzyskał na Uniwersytecie Humboldtów w Berlinie w 1997 roku. Obecnie jest Dyrektorem Centrum Zaawansowanych Studiów Kulturowych i Społecznych im. Maxa-Webera na Uniwersytecie w Erfurcie. W latach 2001-2006 był profesorem wizytującym w New School for Social Research w Nowym Jorku oraz w FMSH/EHESS w Paryżu. Ponadto posiada doktorat honoris causa Uniwersytetu Humanistycznego w Utrechcie. Jest współredaktorem corocznej międzynarodowej konferencji „Filozofia i Nauki Społeczne w Pradze i przez wiele lat pełnił funkcję wiceprzewodniczącego/sekretarza generalnego w Komitecie Badawczym 35 Międzynarodowego Stowarzyszenia Socjologicznego (ISA). W latach 2008-2018 współredagował międzynarodowe czasopismo Time&Society. Otrzymał wiele nagród, w tym Tractatus Award i Paul Watzlawick Ehrenring (Austria), Erich Fromm Preis (Niemcy) czy Annual Rob Rhoads Global Citizenship Education Award 2020 (UCLA). Jego artykuły i książki zostały przetłumaczone na ponad 20 języków. Do najważniejszych należą Alienation and Acceleration (2007), Acceleration. A New Theory of Modernity (2013), Resonance (2019). W 2013 roku Hartmut Rosa został wpisany przez “Nouvel Observateur” na listę 25 najważniejszych myślicieli świata. Na aktualnej liście (2019) 500 najważniejszych intelektualistów w Niemczech, opublikowanej przez Cicero Magazine, znajduje się w Top 50 i wśród trzech najważniejszych badaczy w naukach społecznych i humanistycznych.