Jedzenie na jutro: rekonfiguracje systemów żywnościowych

Organizacja: Agata Bachórz (UG), Wojciech Goszczyński (UMK), Renata Hryciuk (UW), Ewa Kopczyńska (UJ), Ruta Śpiewak (IRWiR PAN)
Numer: G43

Dyskusja o produkcji, dystrybucji i konsumpcji żywności dotyka wielu istotnych społecznie kwestii, takich jak  stratyfikacja społeczna, relacje władzy, cielesność, płeć kulturowa, kryzys klimatyczny, wykorzystując przy tym szeroką gamę instrumentów teoretycznych i metodologicznych. Podczas spotkania naszej grupy w ramach XVIII Ogólnopolskiego Zjazdu Socjologicznego poświęcimy uwagę różnym strategiom, planom i przewidywaniom, ale też marzeniom, wyobrażeniom, czarnym wizjom i obawom odnoszącym się do “jedzenia przyszłości”. Proponujemy hybrydową formułę, w której tradycyjnym referatom towarzyszyć będzie pogłębiona, moderowana dyskusja stolikowa. 

Strategie, marzenia i lęki dotyczące szeroko pojętej konsumpcji, ze szczególnym uwzględnieniem żywności, są istotne socjologicznie przynajmniej z dwóch powodów. Po pierwsze, pytając o to, co w przyszłości będziemy jeść, pić i jak będziemy żywność pozyskiwać, pytamy jednocześnie o to, jak chcemy zorganizować społeczeństwo, jakimi regułami będzie ono się rządzić, a szerzej – jakie wartości, postawy i praktyki uznamy za centralne. Po drugie, wizje przyszłości, również te utopijne, retrotopijne i dystopijne, są zakorzenione w teraźniejszości, ponieważ wykorzystują dostępną dziś wiedzę, zbudowane są na współczesnych wartościach i stanowią odpowiedź na aktualną sytuację niepewności czy kryzysu. Jedzeniowe rekonfiguracje splatają się z innymi wątkami, które chcielibyśmy eksplorować w trakcie sesji. Żywność stanowi element szerszej wiązki praktyk i procesów dotyczących np. mody (ruchy zero waste i fair trade), planowania przestrzennego (rolnictwo pionowe, rolnictwo miejskie) czy nauki (biotechnologia, algorytmy). Interesować nas będą referaty skupione na punktach wspólnych tych obszarów z jedzeniem. Patrząc na żywność postaramy się zasygnalizować krytyczne powiązania pomiędzy procesami istotnymi dla dynamiki współczesnych społeczeństw.

Obrady grupy będą składać się z dwóch części. Pierwsza z nich to czas na wystąpienia uczestników – referaty, dotyczące społecznych aspektów konsumpcji i produkcji żywności w przyszłości. Zapraszamy do wystąpień odnoszących się do między innymi do poniższych obszarów tematycznych: 

  • żywność a odpady, gospodarowanie nadmiarem, marnowanie i wadliwy system dystrybucji;
  • rekompozycje granic między jadalnym a niejadalnym, dzikim a uprawnym, kulturą rolniczą a kulturą miejską, produkcją a konsumpcją, etc.;
  • jedzenie w laboratorium: technologie żywnościowe i żywnościowy design;
  • scenariusze różnorodności, wyzwania globalnych rynków żywnościowych i procesów kulturowej dyfuzji w obszarze konsumpcji;
  • zmiany i trendy w zakresie zdrowia, zdrowej żywności i dyskursów zdrowotnych;
  • dynamika społecznego zróżnicowania wzorów jedzenia i nierówności w ramach systemów żywnościowych.

W drugiej części obrad grupy proponujemy uczestnikom-referentom oraz wszystkim innym zainteresowanym rozbudowaną dyskusję, podczas której rozwiniemy tematy omawiane w referatach, pracując w podgrupach stolikowych zgodnych z wyżej zarysowanymi obszarami tematycznymi. Ta część moderowana będzie przez ekspertów związanych z Siecią Badaczek i Badaczy Jedzenia i Picia, w zależności od tematów jakie wyłonią się ze zgłoszonych referatów. W efekcie stworzymy scenariusze trajektorii rozwoju konsumpcji i produkcji żywności, w aspekcie rzeczywistym (“jak jest i będzie”) jak i metodologicznym (“jak badać owe zagadnienia teraz i w przyszłości”). Scenariusze te będą dodatkowym, obok indywidualnych referatów, rezultatem pracy grupy. Zaproponowana przez nas formuła realizuje – w praktyce – hasło wiodące Zjazdu oraz dostarcza areny dla szerszej niż jedynie okołożywnościowa dyskusji na temat możliwości i narzędzi opisywania przyszłości przez socjologię.

Rejestracja

 

Aby wziąć udział w zjeździe należy się zarejestrować za pomocą poniższego formularza:

 

Terminy

do 31 maja 2022
przekazanie autorom informacji o przyjęciu referatów

14-17 września 2022
XVIII Zjazd Socjologiczny